Dikteej 2019


Dikteej oover de Tilburgse Taol

Vur wie et nie wit: ik zèè ne lingwist. Èn dan lösterde nie allêeneg nòr ons diejalèkt, mar dan dènkter ok wèlles wè langer oover nao. Dees is en schôon ôogenblik om mèn gedaachte meej oe te dêele.

Int Tilburgs hèmme veul woorden in lêen, bevobbeld öt et Fraans: affeseere, bombezjoere, traktemènt, et hille spulleke. Mar teegesworreg komter netuurlek veul öt et Èngels. Bij Willem Tweej kwèèke ze: “Goole maoke”. Dè ‘goole’, dè vènk intresaant. (Dè lèste woord is traawes öt et Latèèn.) Int Èngels zègde ‘goal’ èn dè lèkt mir op ‘gôol’ dan op ‘gool’: ‘gôole maoke’ klinkt kaajgoed. Mar jè, dè gemintelek hèrindêele meej Gôol waar netuurlek frut. Èn dan kunde nie èlke week vèèfhonderd meeter vèdderop ‘gôole maoke’ gòn blèère.  

Kènde göllie Wòllek? Òf Bòrrek? Òf Beek, Baol èn Gôol? Ammel kòrte wordjes vur hil lange plòtsnaome. Tis èègelek vrèmd dèmme hier zègge dè we de kòrtste taol vant laand hèmme, mar dèttet aatij ‘Tilburg’ is (of ‘Tilbörg’, dè meude van mèn himmòl zèlf weete). Lòmme onze stad vurtaon òffiesjêel ‘Tulleg’ noeme, dès ok lèkker kòrt! Èn schrèèft dè wèl kerèkt, want aanders staoter iets dè lèkt op ‘te lulleg’ èn dè zo al te lulleg zèèn.

Èn dan nòg wè: tis ok aoreg dèmme gin fesoenleke stölperzin (dè hiet ok wèl ‘tongbreeker’) hèmme. Int Neederlaands wit iederêen van katte, trappen èn krulle. Vur et Tilburgs (òf èègelek: Tullegs) hèkker naa êene èn die is speesjòl vur dikteejschrèèvers. Hier komtie: “Den beul bèlde dèttie meej en bèèl in en bèùl èn en bèltje in en böltje in Baol op en bòltje en bultje van en belon zo bosse.”    

Auteur: Tim van der Avoird